Mahjong verbindt: spelers uit heel Europa ontmoeten elkaar in de Schadewijk

In de sporthal van wijkcentrum Schadewijk schuiven tientallen spelers geconcentreerd hun stenen over tafel. Het is muisstil, op het zachte geklik van mahjongstenen na. Vanuit heel Europa, en zelfs Japan, zijn deelnemers afgereisd voor het Dutch Riichi Open, een driedaags toernooi in de Japanse variant van Mahjong. Wat voor buitenstaanders oogt als een rustig gezelschapsspel, blijkt voor de spelers een intense mix van strategie, psychologie en uithoudingsvermogen.

“Je moet voortdurend nadenken: ga ik aanvallen of juist verdedigen?” vertelt scheidsrechter Pieter Potmeer, die al jaren actief is in de internationale mahjongwereld. “Dat maakt juist de Japanse variant zo interessant. Je probeert zelf punten te scoren, maar tegelijkertijd wil je voorkomen dat je iemand anders helpt aan een winnende hand.”

Dat verdedigen is volgens veel spelers precies wat het spel zo bijzonder maakt. Ook Sonja Meulendijk van organiserende vereniging Schoon Spel benadrukt dat. “In de Japanse versie draait het veel meer om strategie. Je kunt nog zo goed zijn, maar als je de verkeerde steen weggooit, kan een ander daar enorm van profiteren.”

Sonja Meulendijk in actie

Internationaal gezelschap
Met 88 deelnemers en spelers uit meer dan tien landen is het toernooi uitgegroeid tot een internationaal evenement. Tussen de tafels klinken gesprekken in het Nederlands, Engels, Duits en Japans. Voor veel deelnemers is het niet alleen een wedstrijd, maar ook een ontmoetingsplek.

De Nederlandse speler Michael van der Sluis weet daar alles van. Ooit raakte hij via een Japanse anime gefascineerd door mahjong. Inmiddels woont hij in Roemenië, waar hij samen met zijn verloofde een Roemeense mahjongvereniging heeft opgericht. “Toen ik begon, zocht ik online waar ik kon spelen. Via de Nederlandse Mahjong Bond kwam ik uiteindelijk bij clubs terecht. Daarna is het helemaal gaan groeien.”

Van der Sluis won vorig jaar nog het toernooi, maar verwacht zijn titel dit jaar niet te prolongeren. “Mahjong blijft deels geluk,” zegt hij lachend. “Maar je moet wel weten wat je met dat geluk doet.”

Michael van der Sluis (met zwart shirt)

Ook voor Tessa Saksen, afkomstig uit de Filipijnen maar woonachtig in Duitsland, werd het spel al snel meer dan een hobby. “Mijn vader speelde vroeger al mahjong, maar een andere variant. In Duitsland ontdekte ik de Japanse versie en sindsdien ben ik verslaafd geraakt.”

Scherp blijven tot de laatste steen
De intensiteit van het spel verrast veel buitenstaanders. Een wedstrijd duurt ruim een uur en tijdens het weekend worden twaalf rondes gespeeld. Concentratieverlies ligt voortdurend op de loer.

“Je moet echt scherp blijven,” zegt Pot. “Soms zie je spelers die een beetje gedachteloos stenen beginnen weg te gooien. Maar als je even niet oplet, kan dat meteen grote gevolgen hebben.”

Volgens de Belgische speelster Constance Braas schuilt daar juist de charme van het spel. “Mahjong is voor mij bijna een filosofie. Geen enkel spel verloopt hetzelfde. Je blijft tot de laatste hand nadenken.”

Ook de Japanse speler Jay, die al meer dan twintig jaar speelt, geniet zichtbaar van de sfeer in Oss. Hij reist momenteel door Europa om verschillende toernooien te bezoeken. “Hierna ga ik nog naar Duitsland, Frankrijk en Spanje,” vertelt hij. “Het niveau is goed, maar vooral de gezelligheid maakt het bijzonder.”

Meer dan een spel
Ondanks de fanatieke competitie overheerst vooral de gemoedelijke sfeer. De organisatie draait grotendeels op vrijwilligers van de vereniging Schoon Spel, die wekelijks speelavonden organiseert en ook cursussen aanbiedt voor beginners.

Volgens Sonja Meulendijk hoeft niemand ervaring te hebben om aan te sluiten. “Iedereen kan het leren. En als je eenmaal begint, wil je vaak meer.”

Dat blijkt ook uit de verhalen van de deelnemers zelf. Wat begint als nieuwsgierigheid naar een onbekend spel, groeit voor velen uit tot een passie die grenzen overstijgt. In Oss kwamen dit weekend niet alleen spelers samen, maar ook culturen, talen en vriendschappen, allemaal rond een tafel vol stenen.

Meer weten over Majong? Kijk dan op www.schoonspel.nl 

De Japanse Jay tijdens het spel

Foto's: Thijs Verhoeven